صفحه اصلی > بخش مدیریت پسماند
.: بخش مدیریت پسماند


1 - مقدمه:

اصطلاح "دانشگاه سبز" عموما در دنیا به عنوان تمامی فعالیت¬هایی شناخته می شود که تحت دیدگاه "توسعه پایدار" در دانشگاه صورت می پذیرد. همچنین بیانگر مسئولیت سنگین آموزش عالی جهت توسعه جامعه است. در جامعه جهانی، مفهوم "توسعه پایدار" به مقالات مرتبط پیرامون حفاظت  اکولوژیکی در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم بر می¬گردد.
دانشگاه اندونزی (University Indonesia) در سال 2010 مشوقی را با نام معیار سنجش سبز بودن دانشگاه های جهان ارائه کرد. این دانشگاه در 6 آوریل 2009، از تعدادی از متخصصین در زمینه رتبه بندی دانشگاه ها دعوت کرد تا در زمینه رتبه بندی دانشگاه ها گفتگو کنند. طی این مذاکرات مشخص شد که هیچ کدام از رتبه بندی های موجود تا آن زمان اعتباری را برای تلاش های دانشگاه ها در زمینه کاهش تولید کربن و کمک به مقابله با تغییرات اقلیمی قائل نبودند. البته برخی از دانشگاه های شاخص مانند هاروارد، شیکاگو و کپنهاگ اقداماتی را در زمینه مدیریت و ارتقای پایداری محیط خود انجام می دادند. همچنین تلاش هایی گروهی بین گروهی از دانشگاه ها در حال انجام بود. یک سیستم رتبه بندی که اطلاعاتی پیرامون میزان پایداری 300 دانشگاه را بررسی می کرد تحت عنوان کارت گزارش سبز ایالات متحده (United States Green Report Card) وجود داشت. در این رتبه بندی نتایج بر حسب A تا F اعلام می شدند. در نتیجه نیاز به سیستمی واحد بود که بتواند حمایت هزاران دانشگاه در سرتاسر جهان را جلب کند و نتایج آن بر اساس معیاری عددی باشد تا امکان قیاس دانشگاه ها در آن راحت باشد. بدین صورت بود که این معیار ساخته شد.
انتظار می رود با جلب توجه مدیران و سهامداران دانشگاه ها در سرتاسر جهان، توجه بیشتری به مقابله با تغییرات اقلیمی، ذخیره آب و انرژی، بازیافت پسماند و حمل و نقل سبز بشود. تمامی دانشگاه ها می توانند در این رتبه بندی وارد شوند. دانشگاه ها می توانند داده های خواسته شده را در فرم آنلاین مربوطه پر کنند. فرآیند مزبور نسبتا ساده بوده و چندان وقت گیر نیست.
معیارهای مورد استفاده در این سیستم رتبه بندی و درصد تاثیر هر معیار به شرح زیر می باشد:

•    زیر ساخت ها (15%):
1.    نسبت فضای باز به کل فضا
2.    فضای جنگلی دانشگاه
3.    فضای سبز دانشگاه
4.    سطح موجود در دانشگاه جهت جذب آب
5.    کل فضای باز دانشگاه تقسیم بر جمعیت دانشگاه
6.    بودجه دانشگاه برای تلاش های پایدارانه

•    انرژی و تغییرات اقلیمی (21%)
1)    میزان استفاده از تاسیسات با بازده انرژی بالا بجای تاسیسات متعارف
2)    اجرای تاسیسات هوشمند
3)    تعداد منابع انرژی های تجدید پذیر در دانشگاه
4)    میزان کل الکتریسیته مصرفی تقسیم بر کل جمعیت دانشگاه (کیلو وات ساعت بر نفر)
5)    نسبت انرژی های تجدید پذیر تولیدی به کل انرژی مصرفی
6)    المان های اجرای ساختمان های سبز مطابق با سیاست های ساخت و ساز و بازسازی
7)    برنامه کاهش انتشار گازهای گلخانه ای
8)    نسبت کل کربن تولیدی تقسیم بر جمعیت دانشگاه

•    پسماند (18%)
1)    برنامه های بازیافت موجود در دانشگاه
2)    برنامه های کاهش استفاده از کتغذ و پلاستیک در دانشگاه
3)    تصفیه پسماندهای آلی
4)    تصفیه پسماندهای غیر آلی
5)    مدیریت پسماندهای سمی
6)    دفع پساب

•    آب (10%)
1)    اجرای برنامه های نگهداری از آب
2)    اجرای برنامه های بازیافت آب
3)    استفاده از تاسیسات با مصرف آب کم (شیرآلات، فلاش تانک ها، غیره)
4)    میزان آب تصفیه شده مصرفی

•    حمل و نقل (18%)
1)    نسبت کل خودروها (ماشین و موتور) تقسیم بر کل جمعیت دانشگاه
2)    سرویس های شاتل
3)    تعداد خودروهای بدون انتشار (zero emission) در دانشگاه
4)    نسبت خودروهای ZEV تقسیم بر کل جمعیت دانشگاه
5)    نسبت فضای پارکینگ به کل فضای دانشگاه
6)    برنامه های حمل و نقل طراحی شده جهت کاهش فضای پارکینگ در دانشگاه طی 3 سال گذشته
7)    تعداد مشوق های حمل و نقل جهت کاهش استفاده از خودرو در دانشگاه
8)    سیاست پیاده روی در دانشگاه

•    آموزش و تحقیق (18%)
1)    نسبت دروس در زمینه پایداری به کل دروس
2)    نسبت کمک هزینه های تحقیقاتی در زمینه پایداری نسبت به کل کمک هزینه های اعطایی
3)    تعداد مقالات چاپ شده در زمینه محیط زیست و پایداری
4)    4-تعداد برنامه ها و رویدادهای زیست محیطی و پایداری
5)    تعداد نهادهای دانشجوی مرتبط با محیط زیست و پایداری
6)    وجود وبسایت های مرتبط با پایداری که توسط دانشگاه اداره می شوند
7)    وجود گزارش های چاپ شده در زمینه پایداری

هدف اولیه از توسعه اصطلاح "دانشگاه سبز"، کاهش تاثیرات مخرب بر روی محیط زیست ناشی از فعالیت دانشگاه است چرا که دانشگاه میزان مصرف، برق، بنزین، گاز، آب، مواد شیمیایی و غیره بالایی دارد و دانشگاه¬هایی که محوطه¬های بزرگ و دانشجویان زیادی دارند مصرف منابع زیادی دارند. به علاوه حجم بالایی از پسماند، پساب، مواد شیمیایی و پسماندهای سمی حین فعالیت یک دانشگاه تولید می-شود که منجر به مشکلات زیست محیطی برای آن دانشگاه و اطراف آن می¬گردد. از طرف دیگر دانشگاه به عنوان یک نهاد با وظیفه تولید علم و حرکت بر مرز دانش و تصمیم ساز برای نهادهای اجرایی می تواند سیاست های منطبق بر توسعه پایدار را در بخش مدیریت پسماند برای شهرها ترسیم نماید.

2 - محورهای همایش در حوزه مدیریت پسماند:

با توجه به اهمیت برگزاری همایش دانشگاه سبز و نقش دانشگاه سبز در تصمیم سازی، زیرمحورهای همایش در بخش مدیریت پسماند به صورت زیر قابل تعریف است:
-    مدیریت پسماند و توسعه پایدار
o    بازیافت و استفاده مجدد
o    سیاست¬های زیست محیطی، اقتصادی و درآمدزایی پایدار در حوزه مدیریت پسماند
o    آموزش، اشاعه فرهنگ و مشارکت¬های مردمی


3 - پنل های تخصصی در حوزه مدیریت پسماند:

1.    جایگاه مدیریت پسماند در انجام تعهدات COP21 (سیاستها، زیر ساخت¬ها و فناوری¬ها):
پسماند یکی از منابع انرژی تجدیدپذیر است و با استفاده از آن می¬توان بخش مهمی از انرژی مورد نیاز کشور را تامین نمود. از طرف دیگر یکی از مباحث جدی و مورد مناقشه، تعهدات ایران در کنفرانس تغییر اقلیم سال 2015 (COP21) و مشکلات ناشی از آن در جهت مسیر توسعه کشور می-باشد. بررسی دقیق میزان انجام تعهدات ناشی از استفاده از فرآیندهای تبدیل پسماند به انرژی نظیر RDF در صنایع سیمان، زباله سوز و هاضم-های بیهوازی و مزایای آن و بورس انرژی تجدیدپذیر با تمرکز بر مزایا و چالش¬های آن و تولید الکتریسیته از پسماند جهت رفع نیاز کشور در راستای توسعه از محورهای اصلی این پنل است.
2.    نقش دانشگاه در تهیه اطلس جامع مدیریت پسماند کشور:
با توجه به تنوع زیست محیطی و آب و هوایی ایران، ضرورت توجه به سیستم¬های متنوع مدیریت پسماند و تبدیل پسماند به انرژی در کشور وجود دارد و ارائه یک نسخه واحد برای کل سرزمین منطقی نیست. به طور مثال در شمال کشور با توجه به محدودیت¬هایی نظیر زمین در دسترس و مشکلات ناشی از دفن و وجود آب کافی، شاید بتوان از زباله سوزها استفاده نمود. ولی در مرکز ایران، با توجه به کمبود منابع آبی استفاده از زباله سوز مناسب به نظر نمی¬رسد. از طرف دیگر وجود صنایع انرژی بر فراوان نظیر سیمان در این ناحیه، تولید RDF را در اولویت قرار می¬دهد.


4 - کارگاه تخصصی در حوزه مدیریت پسماند:

با توجه به حضور شرکتهای مختلف با محوریت تکنولوژی¬های مدیریت پسماند در نمایشگاه جنبی این همایش، می توان کارگاهی را نیز جهت معرفی هرچه بیشتر این تکنولوژی ها و ارایه دستاوردها در این حوزه برگزار نمود.
محورهای این کارگاه تخصصی به صورت زیر پیشنهاد می شود:
-    معرفی تکنولوژی های جمع آوری، ذخیره سازی پسماند برای دانشگاهها
-    معرفی تکنولوژی دستگاههای خوددریافت پسماند خشک
-    معرفی تکنولوژی های مخازن زیرزمینی دریافت پسماند تر
-    معرفی تکنولوژی های مدیریت پسماند ویژه در دانشگاهها

5 - غرفه های نمایشگاهی
در این قسمت با توجه به اهمیت ارایه راه¬حل¬های فناورانه در بخش مدیریت پسماند پیشنهاد می¬شود از شرکتها و صنایع مختلف که فناوری¬های مرتبط با حوزه مدیریت پسماند را دارند نمایشگاه جانبی در کنار همایش برگزار گردد. برخی از شرکتهایی که تاکنون مورد بررسی قرار گرفته اند و جهت مشارکت در نمایشگاه پیشنهاد می گردند عبارتند از:
ردیف     نام شرکت     فعالیت شرکت     تلفن تماس
1    مدرن تجارت کوشا آریا    تولید مخازن زیرزمینی هوشمند پسماند     09134021979
2    سایا ماشین تجهیز    تولید مخازن زیرزمینی پسماند     09143192469
3    RVM System    وارد کننده دستگاههای خود دریافت    09133030148
4    رستاک پیشرو اسپادانا    تولیدکننده دستگاههای خوددریافت     09131264462
5    دشت بهشت پویا     تولید کمپوست در مقیاس کوچک     09121975960
6    بهراد انرژی    ممیزی انرژی و کاهش مصرف انرژی    09131253543